TYD, Mart 2003 ile Mart 2004 arasındaki bir yıllık dönem içinde Avrupa Birliği fonları tarafından finanse edilen bir proje yürütmüştür. AB Turizm Mevzuatının Türk turizm sektörüne tanıtılmasını amaçlayan bu proje Yunan Turizm İşletmeleri Derneği (SETE) ile birlikte gerçekleştirilmiş ve dört aşamadan oluşmuştur.
İlk aşama olarak TYD, tüm AB mevzuatını tarayarak bir “AB Turizm Mevzuatı Rehberi” oluşturmuştur. Kitap halinde de yayınlanan bu rehber aşağıda yer almaktadır.
İkinci aşamada, yayınlanan rehber ışığında bir seminer düzenlenerek AB’nin turizm politikaları incelenmiş, tarihi bir perspektif içinde geçmişteki uygulamalar değerlendirilmiş, gelecek için beklentiler ortaya konmuştur.
Üçüncü aşama olarak, yayınlanan rehber ve düzenlenen seminerin sonuçları bir basın toplantısı ile yazılı ve görsel basına açıklanmıştır.
Dördüncü ve son aşama ise, tamamlanan üç aşamada elde edilen sonuçların TYD websitesi ile geniş kitlelere ulaşmasını sağlamaktır. Aşağıda, yayınladığımız AB Turizm Mevzuatı Rehberi’nin tam metnini, seminer notlarını ve basın toplantısını bulacaksınız.
Projeyle ilgili danışmak istediğiniz konuları
tyd@iris.com.tr adresinden bize iletebilirsiniz
Rehberi indirmek için tıklayınız.
04 Aralık 2003 tarihinde düzenlediğimiz seminer notlarını indirmek için tıklayınız.
29 Ocak 2004 tarihinde TYD Başkanı Oktay Varlıer'in basın toplantısı notları için tıklayınız.
ÖNSÖZ
Dünyanın en büyük ekonomik ve siyasi entegrasyonu olan AB, aynı zamanda dünyanın en büyük turizm destinasyonunu da oluşturmaktadır.
Turizm global olarak gittikçe önem kazanırken, Avrupa Birliği’nin de turizm alanındaki faaliyetlere daha fazla önem verdiği gözlenmektedir.
Avrupa Birliği, 1990’ların başına kadar turizm sektörünün bölgesel kalkınma ve istihdam yaratmasındaki öneminin bilincinde olmakla birlikte, sektörel bir yaklaşımda bulunmamayı tercih etmiş ve turizm alanındaki faaliyetleri dolaylı olarak sürdürmüştür. Birliğin, ulaştırma, sosyal politika, çevre, vergilendirme, eğitim, rekabet, devlet yardımları, tüketicilerin korunması gibi alanlarında, KOBİ’lere yönelik çalışmalarda ve genel olarak Avrupa tek pazarının gerçekleştirilmesinde turizm sektörü dikkate alınsa da, başlıca bir turizm politikası oluşturmakta AB çekingen davranmıştır.
Ancak kurumsal örgütlerin baskısıyla AB, 1990’ların başında bu tutumunu değiştirerek turizme sektörel bir yaklaşım geliştirme doğrultusunda adımlar atmıştır. 1995’ten bu yana turizmin AB’nin ekonomik ve sosyal bütünleşmesinde ve Avrupa kimliğinin gelişmesindeki katkısına ve bu sektördeki KOBİ’lerin istihdam yaratmadaki önemi sürekli vurgulanmaktadır. Hazırlanan raporlarda turizmin sadece ekonomik değeri açısından değerlendirilmesinin yanlış olduğu, ayrıca Avrupa vatandaşlığı kavramının yerleştirilmesinde büyük rol oynayacağı belirtilmiştir. Öte yandan, turizmin göreceli olarak geri kalmış bölgelerde ekonomiye katkı yapacağı vurgulanmıştır.
AB’nin turizm politikası, Türkiye’yi yakından ilgilendirmektedir. AB ülkelerinin Türk turizminde en büyük pazarı oluşturması ve Türkiye’nin tam üyelik çabaları, AB politikalarının yakından izlenmesini gerekli kılmaktadır. Bu bağlamda, Türkiye’nin ulusal turizm politikasını AB politikaları ile uyumlu hale getirmesi ve AB müktesebatını kendi ulusal hukukuna aktarması hayati önem taşımaktadır.
AB’nin turizm mevzuatı, Türkiye’de en fazla eksikliği duyulan ancak üzerinde çalışılması en zor olan konulardan biridir. AB mevzuatı içinde diğer ana sektörler gibi belirgin bir kavramsal çerçeve ve hukuki temele sahip olmayan turizm sektörü, yukarda belirtilen rekabet, vergi, devlet yardımları, sosyal politika, eğitim, tüketicinin korunması, çevre, taşımacılık, sağlık gibi değişik alanlar için hazırlanan yasal düzenlemelerden etkilenmektedir. AB turizm mevzuatıyla ilgili sağlıklı bir çalışma yapmak için sözü edilen alanlardaki mevzuatın taranarak içinden turizmle ilgili bölümlerin derlenmesi gerekmektedir.
Bu zor ve zahmetli işi gerçekleştirmek amacıyla TYD, Avrupa Birliği MEDA Fonu’nun Bilgi Köprüleri Programı’na bir proje ile başvurmuştur. AB Türkiye Temsilciliği tarafından kabul edilen projenin finansmanında AB kaynaklarının önemli bir payı vardır.
50’nin üzerinde yasal, 20 civarında politika geliştirmeye yönelik doküman içeren bu rehber, projenin aşamalarından sadece biridir. Rehber, söz konusu yasal ve ekonomik/yapısal politika dokümanlarının özet olarak içeriğini sunmakta, ayrıntılı bilgi için AB’nin ilgili websitelerine yönlendirmektedir. Rehberin TYD websitesine aktarılmasıyla, söz konusu AB sitelerine doğrudan giriş sağlanmış olacaktır.
Rehberde ayrıca, bazı üye ve aday ülkelerde turizm politikasının gelişimi özetlenmektedir. Bu ülkelerde geliştirilen stratejik planlama örnekleri, dünya çapında artan rekabetin gereklerini yerine getirme açısından önemlidir.
TYD, sektörde önemli bir bilgi eksikliğini gidermektedir. Bu rehberin, turizm sektöründeki herkes için önemli bir kaynak oluşturacağına ve ileriye yönelik açılımlar konusunda yararlı olacağına inanmaktayım.
Oktay Varlıer